1․Գրի՛ր դարձվածքների իմաստները և դրանցով կազմիր նախադասություններ։
- Մի բանի վրա թաբու դնել — Ինչ որ բան արգելել ։ Այս հարցի շուրջ արեգլ դնել
- Թագավորը մերկ է — Թագավորը թույլ է – Թագավորը թույլ էր և հանձնեց պետություն
- Համ նալին խփել, համ մեխին–իրար հակառակ բաներ պնդել – Գիտնակաները պնդում են որ դինուզավրները վերացելեն երկու հարյուր միլիուն տարի արաջ
- Քեռու եզան գյուղից — ինչ որ հերու տեղից – Պապիկը հերու գյուղից ասեց թոռանը որ նա վերադարնա գյուղ
- Նալերը տնկել- հիվանդանալ – մի մարդ հիվանդացավ բայց չեր ուզում գնալ հիվանդանուց
- Օդում պալատներ կառուցել- օդում խուսալ – մարդ մի անգամ օդում խուսաց և իրան ել չին հավատում
- Թագավորը մեռավ, կեցցե թագավորը —
- Եզի ուժ ունենալ — ուժեխ լինել – մարդ այնքան ուժեղեին որ իրա հետ չծանկացավ վիճել
- Քաջ Նազարի բախտ ունենալ-բախտաոր լինել – մարդ անխելք էր բայց նա ուներ քաջ նազարի բախտ
2․ Տրված բառերը ենթարկիր բառակազմական վերլուծության /արմատ, ածանց/։ Գրի՛ր՝ ըստ կազմության ինչպիսի՞ բառեր են։
տգետ, մարդավարի, հաճելի, վարդագույն, երկարօրյա, հանկարծակի, մետաղյա, արծաթը, պահուստ, կախարդ, բարձունք, նավախցիկ, ներքուտ, ձայնալար, գնդակահարել, վառելիք, ձմեռային, քանդակագործ, բռնակ
3․ Ընդգծված դերանունները փոխարինի´ր համապատասխան հոդերով (եթե պետք է՝ կարող ես նախադասությունից բառ հանել):
- Քո մայրը քեզ համար ամեն ինչ անում է։:
- Իմ հայրենիքն ինձ համար թանկ է։:
- Մենք, այսինքն՝ իններորդ դասարանցիները, այս տարի քննություն ենք տալու։:
- Դու՝ մեր ամենակարգապահ սովորողը, անպայման հաջողության կհասնի:
- Ես հմուտ որսորդ եմ, ոչնչից չեմ վախենում։
- Դուք՝ շնորհալի տղաները, ձեր խոսքը դեռ չեք ասել:
- Քո սիրտը լի է սիրով։
- Ձեր ձեռքն ընկնողին կործանում եք:
4․ Հեղինակի խոսքը գրի՛ր.
ա) ուրիշի ուղղակի խոսքից առաջ,
բ) ուրիշի ուղղակի խոսքից հետո:
- — Ամենամեծ կորուտը,- ասաց հայրը, — հայրենիքի կորուստն է։
- — Ես երբեք չեմ մոռանա այդ մասին,-ասաց քույրը,-միշտ կհիշեմ։
- — Երեկոյան չմոռանաս գիրքը վերցնել,-հիշեցրեց հայրը,-պապիկդ սպասում է գրքին։
- — Միշտ նույն բանն ես ասում,-նեղսրտեց աղջիկը,- ես ինչքա՞ն սպասեմ։
- — Ինքնաթիռն արդեն վայրէջք է կատարում,-շտապեցրեց մայրը,-արագացրու, չուշանանք։
- — Ես մի շաբաթով գնում եմ գյուղ,-ասաց տատիկը,-ծաղիկները չմոռանաս ջրել։
5․ Հետևյալ բարդ նախադասությունները դարձրու պարզ նախադասություններ:
- Խումբը հայտնվեց այն տեղում, որտեղից սկսել էր իր արշավը։
- Մայրը հասկացավ, որ տղան իրեն խաբում է։
- Ես բերել եմ այն գիրքը, որ քեզ խոստացել էի։
- Փնտրտուքը սկսեցին այնտեղից, որտեղից գտել էին աղջկա թաշկինակը։
- Առավոտյան, հենց որ արևը ծագեց, բոլորն արդեն ոտքի վրա էին։
- Ծառը չորացել էր, որովհետև այդ տարի անձրևներ չէին եղել։
6․ Տրված պարզ նախադասությունները դարձրո´ւ բարդ՝ ավելացնելով փակագծում տրված հարցին պատասխանող նախադասություն:
- Արագ տուն գնա։ (ինչո՞ւ)
- Երկար տարիներ ապրեց օտարության մեջ: (ի՞նչ պատճառով)
- Շունը կատաղորեն հաչեց: (ե՞րբ)
- Երեկոյան ուշ տուն եկավ։ (ինչո՞ւ)
- Երեկոյան ուշ եկավ տուն։ (ե՞րբ)
- Դասն ավարտվեց։ (ե՞րբ)
- Նա կկոցեց աչքերը: (ինչի՞ համար)
7․ Գրիր շարադրություն՝ Ինձ հանդիպած ամենահետաքրքիր մարդը
Գրել տրված բայերի հնչյունափոխված արմատների անհնչյունափոխ ձևերը և նշիր, թե ինչ խոսքի մաս է:
Սևանալ- սև, ածական
գրել- գիր, գոյական
գրկել-
ոչնչանալ-
բուրել-
սրբել-
փափկել-
վախենալ-
կոպտանալ-
անրջել-
հավատալ-
տխրել-
ուղղել-
ապշել-
8 Ընդգծված բառակապակցությունները արտահայտիր բայով:
Նրանք երեխաներով հաճախ են կռիվ անում։
Նա ներկաներին գլխով բարև տվեց։
Կախարդը նրանց քար դարձրեց:
Տերևները սկսել են ոսկեզօծ դառնալ:
Նրանց հարաբերությունները ջերմ են դարձել;
Այդ զրույցից էլ առաջ եկավ գյուղի անվանումը:
Լույսը բացվեց, և նա ճանապարհ ընկավ:
Նա շատ ուշ եկավ, ներկաները ցրվել էին:
Երեկոյան անձրև եկավ։
9. Գրիր -ել և -ալ վերջավորությամբ հինգական բայ:
10.Խմբավորիր բայերը ըստ ի՞նչ անել, ի՞նչ լինել հարցերի:
Վախենալ, գեղեցկանալ, արտասվել, աղքատանալ, կարմրել, ներել, մթնել, երգել, թանկանալ, չքանալ, խնամել, ճաքել, կռվել, ճերմակել, կարոտել, վստահել, շիկնել, նեղանալ:
10.Կազմիր բայեր տրված գոյականներից:
Շղթա, վճիռ, տոն, նվեր, վերջ, պատերազմ, հույզ, թիվ, հաշիվ, չու, ժպիտ, մահ, բարեկամ, վճիռ, տոն, ծաղիկ, վախ, սեր, վկա, հայր, ծառա, աշակերտ, ընկեր, զանգ, հունձ, խիղճ, սոսինձ, խրատ, քրքիջ, եղբայր, փոշի, ավել, դող, ընծա:
